Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) yeni yıl büyük bir değişimle başladı. 1 Ocak 2013 tarihinde hükümetin büyük desteği ile tasarruf oranının artırılmasında büyük önem arz ettiği temelinden yola çıkılarak BES’e yüzde 25’lik devlet desteğinin startı verilirken, söz konusu desteğin hala Takasbank’ta açılacak hesaplara yatırılmaması kafalarda soru işareti yaratıyor. Hükümet 2013 bütçesinde söz konusu desteğe yönelik 1 milyar 250 milyon liralık devlet katkısı ödeneği koyduğunu duyurmuştu. Bu ödeneğin ayrılmasına rağmen henüz Takasbank’ta vatandaşların hesaplarında katkı paylarını görmemesi soru işaretleri yaratıyor.
Yeni sistemin başladığı günlerde söz konusu katkıların Mart ayında Takasbank’ta görülebileceğinden bahsedilirken, nisan ayına gelinmesi ve henüz bir hareket olmaması soru işaretlerinin artmasına neden oluyor. Sektörde yeni tarih için haziran, temmuz ayları telafuz edilirken, bu konuda beklenen hareketin olmaması hızlı giden girişleri yavaşlatabileceği gibi endişeleri su üstüne çıkarmaya başladı.
Gözlendiği gibi BES’te devlet desteği sisteme olan ilgiyi büyük oranda artırırken, söz konusu destekle yılın ilk gününden bugüne büyük bir ilgi gören sisteme 250 bine yakın yeni kişi girerken, 1.4 milyar TL’lik bir fon büyümesi gerçekleşmişti. 2013 projeksiyonlarında yeni uygulamanın verdiği destekle sisteme 500 bin yeni katılımcı girmesi beklenirken, bu beklentinin ilk 3 ay içinde yarısının gerçekleşmesi devletin bütçede ayırdığı rakam konusunda ek bir kaynak bulması gerekeceği gibi konuları gündeme getiriyor.
Sorun yok deniyor
Söz konusu endişelerin yersiz olduğuna yönelik hem sektör temsilcilerinden hem de hükümet kanadından açıklamalar da geliyor. Maliye Bakanı Mehmet Şimşek geçtiğimiz hafta söz konusu endişelere yönelik “Kimsenin korkusu olmasın. Devletin taahhüdü taahhüttür. Zaten geriye dönük bu paralara kimse dokunamayacak. Sorun yok” demişti. Mart ayı başında içinde ise Türkiye Sigorta Birliği Hayat ve Emeklilik Yönetim Komitesi Başkanı ve Anadolu Hayat Emeklilik Genel Müdürü Mete Uğurlu, ilk ödemenin 1 ayda hesaplara geçeceğini söylemişti. Fakat Uğurlu’nun dedikleri gerçekleşmedi.
Yeni sistemde devlet katkısı ödemeleri ve bunun getirisi Takasbank’ta katılımcıların kendi adına açılmış hesapta kendi birikimleriyle birlikte saklanacak. Yani vatandaşlar yatırdığı rakamlar bireysel emeklilik şirketlerinin kendi sahibi olduğu hesaplara yatırılmıyor, herkesin kendi şahsi hesabı ve bu hesaplar da Takasbank nezdinde tutuluyor, bireysel emeklilik şirketleri vatandaşların adına bu rakamları yatırım alternatiflerine yönlendirecekler.
Tüm %25 hakkına sahip sözleşme sahipleri BES kurumundan fark nemasını istemeli.