IMF ekonomistleri, halka açık olmayan şirketler göz önüne alındığında, Türkiye’nin zombi şirket oranının en yüksek olduğunu ifade ettiler
Türkiye, IMF tarafından yayımlanan bir makalede zombi şirket oranında önde olduğu ortaya çıktı. Zombi şirketler, gelirleri borçlarını ödemek için yetersiz olan ve desteklerle hayatta kalmaya devam eden şirketler olarak tanımlanıyor. Bu kavram, ekonomi için büyük bir tehdit oluşturuyor.
Yüksek kredi veya destek alabilen ancak düşük kâr eden şirketler, hem mali sıkıntı içinde olan şirketler için hem de sağlıklı işleyen firmalar için ciddi bir tehdit oluşturuyor.
16 Haziran’da yayımlanan bir makalede, Bruno Albuquerque ve Roshan Iyer tarafından kaleme alınan ‘Yürüyen ölülerin yükselişi: Dünyadaki zombi firmalar’ başlıklı makalede, Türkiye’nin en yüksek zombi şirket oranına sahip ülke olduğu belirtiliyor.
Salgın döneminde, mali yapıları bozulan ve kağıt üzerinde yaşayan şirketlere verilen krediler, zombi şirketlerin payını artırdı. Makalede, Türkiye’nin halka açık olmayan zombi şirketler arasında en yüksek orana sahip olduğu ortaya çıktı. Türkiye’yi Endonezya, Romanya ve Rusya takip etti.
Türkiye, halka açık şirketlerle ilgili hesaplamada ise 21. sırada yer aldı. Ürdün, halka açık şirketler arasında en yüksek zombi şirket oranına sahip ülke oldu, onu Güney Kıbrıs ve Yunanistan izledi.
Yazıda belirtildiği gibi, zombi şirketlerin payı özellikle Covid-19 salgınından bu yana dünya çapında arttı. Bu artışta, pandeminin etkilerini azaltmak için şirketlere sağlanan kamu desteklerinin rolü büyük oldu.
Makalede ayrıca, zombi şirketlerin negatif makrofinansal etkileri olduğu vurgulandı. Zombi olmayan şirketlerin finansal performansının, daha fazla zombi şirketin bulunduğu endüstrilerde ısrarla düştüğü belirtildi.
Zombi şirket oranının ülkeler ve endüstriler arasında farklılık gösterdiği ifade edildi. Dayanıklı tüketim malları üreten ve varlık
fiyatlarında ani düşüşlere maruz kalan şirketlerle emlak, enerji gibi büyük talep dalgalanmalarına uğrayan sektörlerde daha fazla zombileşme yaşandığı belirtildi.
Makalede, zombi şirketlere sahip olan ülkelerin incelendiği de ifade edildi. Halka açık olmayan şirketler arasında zombi şirketlerin payının 2018’den bu yana arttığına dikkat çekildi.
Pandemi döneminde verilen teşviklerin zombi firmaları koruduğu ve sağlıklı firmalarla rekabet etmelerini engelleyebileceği belirtildi. Bu durumun, genel üretkenlik, yatırım ve istihdam gibi ekonomik faktörleri olumsuz etkileyebileceği vurgulandı.
Son olarak, zombi şirketlerin fazlalığının devlete mali yük oluşturduğu ve vergi kayıpları gibi etkileri beraberinde getirdiği ileri sürüldü.